Çin robotlaşıyor

Çin, vatandaşlarını yaşamın her alanında izlemeye yönelik adımlar atıyor. ‘Düşük puanlı’ vatandaşların çeşitli hizmetlerden yararlanmasını engelleyen sosyal kredi sistemi, önümüzdeki haftadan itibaren ülke geneline yayılacak.

DIŞ HABERLER SERVİSİ

Çin’in çeşitli bölgelerinde bir süredir uygulanan sosyal kredi sisteminin, önümüzdeki haftadan itibaren ülkenin tamamına yayılmaya başlanacağı açıklandı. Vatandaşlara çeşitli kriterlere göre puan verilen bu sistemde, düşük puanlı vatandaşlara ceza uygulanması ya da bu kişilerin bazı hizmetlerden faydalanamaması söz konusu oluyor. Sistemin 2020 yılına kadar bir milyar 400 milyon Çinliyi kapsaması bekleniyor. Yolda dikkatsiz yürümekten Çin malı ürün kullanmaya, çok fazla bilgisayar oyunu satın almaktan düzenli vergi ödemeye insan hayatının her alanındaki davranış ve eylemler, Çinlilerin sahip olduğu sosyal kredi puanında etkili olacak. Puanı düşük olanların uçağa ya da trene binmesi veya ev alması yasaklanabilecek. Çin’deki bu manzara, Aldus Huxley’in ünlü distopik bilimkurgu romanı Cesur Yeni Dünya’yı anımsatıyor. Bu romanda laboratuvarlarda üretilen insanlar, çocukluklarından itibaren kendileri için belirlenen yaşama yönelik şartlandırılıyor.

Çin hükümeti, toplumu sözde ‘saflaştırmak’ için sosyal kredi sisteminin uygulanacağını söylüyor. Sistemde vatandaşların puanı, ‘devlet işlerinde dürüstlük’, ‘sosyal uyumluluk’, ‘ticari uyumluluk’ ve yarısal güvenilirlik’ olarak belirlenen dört kritere göre veriliyor. Ancak Çin’de vatandaşların davranışlarını kontrol etmek için kullanılan tek yöntem bu değil. Caddelerde ve sokaklarda bulunan gözetleme kameraları, bir yapay zeka sistemine entegre edilmiş durumda. Çin’in en başarılı yapay zeka şirketi Sensetime, hükümet için kalabalık bir ortamda suçluları yakalamayı sağlayan akıllı kameralar üretti. Bu kameralar, sisteme yüz fotoğrafı kaydedilmiş suçluları ayırt edebilmesinin yanında sıradan vatandaşları da takip ediyor. İnsanlar bisikletle, arabayla ya da otobüsün içindeyken kameranın önünden geçtiklerinde kim oldukları tespit edilebiliyor. Başkent Pekin’de polisler, ulusal veri tabanında kayıtlı bilgiler arasında arama yapmalarını sağlayan akıllı gözlüklerle dolaşıyor. Kırmızı ışıkta geçen yayalara su püskürten bir sistem de geçen haftalarda uygulanmaya başlamıştı.

Çin’de toplumu kontrol etme amacıyla sürdürülen bir başka uygulama da siyasi muhalifleri hedef alan ‘eğitim kampları’. Özellikle Doğu Türkistan’da yaşayan binlerce Uygur’un gönderildiği bu kamplarda kalan kişiler, radikal düşüncelere sahip olduğu düşünülen vatandaşlardan oluşuyor. ‘Eğitim’ süresinin altı ay ila iki yıl arasında değiştiği kamplarda, ‘Çin’i sevme’ eğitimi veriliyor. Şimdiye kadar bu kamplardan geçmiş Uygur sayısının 120 bin olduğu ifade ediliyor. Kamplara alınacak kişilerin seçilme süreci, Çin devletinin vatanşdaşları üzerindeki gözetleme faaliyetlerinin boyutunu gösterir nitelikte. Bir kişinin ziyaret ettiği internet siteleri ya da ibadet davranışları, kampa alınması için gerekçe olabiliyor.

11 MİLYON ‘DÜŞÜK PUANLI’ KİŞİYE UÇAK YASAK

Çin’de sosyal kredi sistemi henüz tam olarak planlandığı şekilde hayata geçmiş olmasa da geniş biçimde uygulanıyor. Ülkede halihazırda 11 milyon kişi, ‘güvenilmez vatandaş’ olarak görüldüğü için uçak bileti alamıyor. Trene binemeyen kişi sayısı ise dört milyon. Bunlardan biri de gazeteci Liu Hiu. Amerikan CBS televizyonuna konuşan Liu Hiu, sosyal medyada yaptığı bazı paylaşımlardan sonra bu yasakların konduğunu, mahkemenin kendisinden özür talep ettiğini, ancak özrünün ‘samimi bulunmadığını’ belirtiyor.

http://www.karar.com/dunya-haberleri/cin-robotlasiyor-832675#

 

x

Check Also

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Çin ile Türkiye arasında imzalanan Anlaşmayı’ değindi

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, 2020 yılı dış politika değerlendirme toplantısında Çin ile Türkiye arasında 2017’de imzalanan fakat TBMM’nin henüz onaylamadığı ...

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Çin ile imzalanan anlaşmaya değindi.

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, 2020 yılı dış politika değerlendirme toplantısında Çin ile Türkiye arasında 2017’de imzalanan fakat TBMM’nin henüz onaylamadığı ...

Türkiye, Uygur Türklerini iade etmiyor! Anlaşmanın maddeleri ortaya çıktı

Çin ile Türkiye arasında 2017’de imzalanan fakat TBMM’nin henüz onaylamadığı ‘Suçluların İadesi Anlaşması’ Pekin yönetimi tarafından kabul edildi. Türkiye ise ...

10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü ve Doğu Türkistan’daki acı gerçekler.

İnsan Hakları Günü her yıl, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin BM Genel Kurulu tarafından 1948 yılında kabul edildiği gün olan 10 ...

DÜNYA DOĞU TÜRKİSTANLILAR KARDEŞLİK BULUŞMASI ve 3. MİLLİ BİRLİK ŞURASI DEKLERASYONU

DÜNYA DOĞU TÜRKİSTANLILAR KARDEŞLİK BULUŞMASI ve 3. MİLLİ BİRLİK ŞURASI DEKLERASYONU (özet raporu) 12. Dünya Doğu Türkistanlılar kardeşlik buluşması ve ...

İstanbul’da Doğu Türkistanlılardan Çin işgaline tepki

İstanbul’da Doğu Türkistanlılar, Çin’in Doğu Türkistan’ı işgalini protesto etti. Beyazıt Meydanı’nda düzenlenen protesto gösterisine katılan çok sayıda kişi, ellerinde Doğu ...

Macron: Çin’in Uygurlara yaptığı baskı kabul edilemez

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron Çin’in Şincan Özerk Bölgesi’nde yaşayan Uygur ve diğer azınlık gruplara yapılan baskı ve yasaklamaların kabul edilemez ...

ABD, Çin’in Uygur zulmüne ‘soykırım’ diyecek

Sistemli işkencede rolü olan Çinli yetkililere yaptırım uygulayan ABD, bu kez Doğu Türkistan’daki insan hakları ihlalleri için isim arayışında. Konu, ...

Çin’deki ‘organ tacirleri’nin kan donduran görüntüleri! Çocukların organlarını…

Çin’de ocak ayında çekildiği belirtilen ve Hong Kong basınında ortaya çıkan bir görüntü tüm dünyada infiale neden oldu. Organ ticareti yapan Çinliler ile ...