Doğu Türkistan Liderlerinden Muhammed Emin Buğra

Doğu Türkistan Liderlerinden Muhammed Emin Buğra

Mehmet Emin Buğra, 1901 yılında Hoten şehrinde doğmuştur. İlk, Orta ve Yüksek eğitimini tamamladıktan sonra, 1922-1930 yılları, arasında memleketinde tefsir ve hadis konularında hocalık yapmıştır. Karakaş nahiyesindeki görevi esnasında, öğrencilerini teşkilatlandırarak, Çin işgaline karşı çareler aramıştır. Çin’ in ağır vergileri esnaf ve çiftçilerin de belini büküyordu. 1930 yılında Hoten’de Milli İnkılap Teşkilatı’nı kurmuştur. Teşkilatın amacı, üye toplamak, para ve silah tedarik etmek olarak belirlenmiştir. 1931 yılının ilk aylarında Sabit Damolla, Hindistan, Türkiye ve Hicaz gezisinden dönmüştür. Bilgi ve birikimi ile o da teşkilata katılmıştır.Muhammadimin bughra muhammadimin bughra kizi fatma ve koyoglu yunus bughra bilen chushken hatire resim Muhammad emin bughra TRT Avazida4

Bu teşkilat, 20 Şubat 1932 tarihinde Karakaş nahiyesinde Muvakkat Hoten Hükümetinin teşkilini kararlaştırmıştır. Burada Mehmet Emin Buğra Başkomutan seçilmiştir. İsyan için belirlenen tarihin Çinliler tarafından öğrenilmesi üzerine, 22 Şubat 1933 günü isyan Karakaş’tan başlatılmıştır. Doğu Türkistan İslam Cumhuriyet’inin tesisinden sonra, Buğra 1934 yılında Hindistan’a göç etmiştir. Batı Türkistan’ı istila eden Ruslar ve Hindistan’da alevlenmekte olan bağımsızlık hareketlerinden tedirgin olan İngilizler, bu gelişten rahatsız olmuşlardır. Bunun üzerine, Buğra Afganistan’a gitmiştir. Burada, 1942 tarihine kadar bilimsel faaliyetlerde bulunmuş ve Şarki Türkistan Tarihi’ni kaleme almıştır.

II. Dünyas Savaşı ile bölgede şartların değişmesi sonucu, Buğra, tekrar Hindistan’a dönmüştür. Çin’in Hindistan konsolosu onu, Çin’e dönmesini söylemiş, bu teklifi reddedip Peşaver’e gidince tutuklanmış, bir müddet cezaevinde kaldıktan sonra, 8 Ocak 1943 tarihinde Çin’e gitmek şartı ile serbest bırakılmıştır. Burada, Çinli yetkililere, Doğu Türkistan’ın bağımsızlık davasını anlatmıştır. Arkadaşlarından, Mesut Baykozi, İsa Yusuf Alptekin ve Kadir Efendi ile Yurttaşlar Cemiyeti’ni kurmuştur. 1944 yılında Doğu Türkistan’a gelmiştir. Bu dönemde, Altay Dergisi’ne ve Erk Gazetesi’ne makaleler yazmıştır. Zamanın bir parti kurmak için geldiğine inandığında bu faaliyetlere başlamıştır. Seçim çalışmalarına başlaması Rusya ve Çin’i rahatsız etmiştir. Bundan dolayı Keriye nahiyesinde kendisini karşılamaya gelen heyete ateş açılması sonucu 7 kişi hayatını kaybetmiştir.

Buğra, Doğu Türkistan’da kurulan Eyalet Hükümetinin Bayındırlık Bakanlığına atanmıştır. Aynı zamanda, Urimçi Üniversitesi fahri rektörü ve profesör unvanı ile çalışmaya başlamıştır. 29 Aralık 1948 tarihinde de Eyalet Hük9met Başkan Yardımcılığına atanmıştır. 12 Kasım 1949 tarihinde Doğu Türkistan işgal edilince, Hindistan’a göç etmiştir.

Hayatının son bölümünü Türkiye’de geçiren Mehmet Emin Buğra, 1965 yılında İstanbul’da vefat etmiştir.

x

Check Also

Doğu Türkistan Maarif Cemiyeti’nden Rektör Uysal’a ziyaret

Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kazım Uysal, Doğu Türkistan Maarif Cemiyeti ve Uluslararası Doğu Türkistan STK’lar Birliği Başkanı Hidayet Oğuzhan ve beraberindeki heyeti makamında kabul etti.Doğu Türkistan Maarif Cemiyeti ve Uluslararası Doğu Türkistan STK’lar ...

Urumçi katliamının 12. yıl döneminde Çin konsolosluğu önünde protesto yapıldı

5 Temmuz Urumçi Katliamının 12. Sene-i devriyesi münasebeti ile Bugün İstanbul’da Uluslararası Doğu Türkistan STK’lar Birliğinin öncülüğünde Diğer Doğu Türkistanlı kardeş STK’larının desteğiyle basın açıklaması ve miting düzendi. Mitinge 5-6 Bin civarında dava dostlari ve ...

Maarif Hareketi Ailesi Buluştu

Maarif Hareketi Ailesi Buluştu. Çin Virüsü pandemi kısıtlamalarının kaldırılmasından sonra uzun zamandır bir araya gelemediğimiz Maarif Hareketi dava kardeşliği Maarif Ailesi Buluşması kapsamında bir araya toplandı. Google+

Çin izin vermezse Doğu Türkistan için farklı seçenekler var

İnsan hakları savunucuları ve Batılı diplomatlar, BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri’nin, Çin memnun olmasa bile, Uygurların Doğu Türkistan’daki gün geçtikçe kötüleşen durumuna ilişkin kendi bulgularını belgelendirmesi gerektiğini belirtiyor. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Michelle ...

Müslüman Uygur Türkleri Çinin sistematik baskıyla karşı karşıya

<iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/GRBcP5BrffI" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe> Çin'in Müslüman Uygurları, kendi hükümetlerinin sistematik baskısı ile karşı karşıya. Anavatanları olan Sincan eyaleti bir polis devletine dönüştürüldü - tahminen ...

Doğu Türkistanlı çocukların kimi kampta kimi Çinlilerin evinde

Bekir Şirin milligazete. com.tr Doğu Türkistanlı çocukların çilesi bitmek bilmiyor. Kimi asimilasyon kampında kimi Çinli bireylerin elinde bulunuyor Uluslararası Doğu Türkistan STK’ları Birliği’nin açıklamasına göre bir milyonu aşkın Doğu Türkistanlı çocuk, Çinlileştirme Çocuk kamplarında, tam ...

Esaret ve Zulmün gerçek yüzü Doğu Türkistan

Esaret ve Zulmün gerçek yüzü Doğu Türkistan Doğu Türkistan rumuz yayınevi Hidayet Oğuzhan Doğu Türkistan Kısa Özet Doğu Türkistan’ın Kaşgar vilayetinde doğdu. Pakistan Lahore Uluslararası İslami Bilimler Enstitüsünde İslam hukuku bölümünde  lisans eğitimini bitiren Oğuzhan, ...

Ankara Baroların, Doğu Türkistan’daki insan hakları ihlallerine yönelik basın açıklamasa

Ankara Baroların, Çin işgal altında bulunan Doğu Türkistan’daki insan hakları ihlallerine yönelik basın açıklamasa Google+

Akit TV’de Uygur Türkü annelerden yürekleri dağlayan yardım çığlığı!

Doğu Türkistan’da zulüm gören Uygur Türkü annler Akit TV canlı yayına katıldı. Çin zulmüne uğrayan Uygur Türkü anneler, çocuklarına kavuşmak için gözyaşlarıyla yardım istedi. İHH İnsani Yardım Vakfı’nın Akit TV’de gerçekleştirdiği ‘Doğu Türkistan Özel Yayını’na ...